สรรพนามภาษาเวียดนาม: เลือกคำแทนฉันและคุณตามบริบท

พูดคำว่า “คุณ” ในภาษาเวียดนามอย่างไร

เริ่มจากถามว่าใครกำลังพูดกับใคร Bạn ใช้ได้เมื่อพูดกับเพื่อน แต่ไม่ใช่คำเรียกสากลสำหรับผู้สูงอายุ ครู ลูกค้า หรือคนในครอบครัวที่สนิทกัน Anh และ chị มักใช้เรียกคนที่อายุมากกว่าเล็กน้อย ส่วน em มักใช้เรียกคนที่อายุน้อยกว่า ความสัมพันธ์ในครอบครัว ภูมิภาค ความสนิท และสถานการณ์ล้วนมีผลต่อการเลือกคำ สังเกตว่าคนอื่นแนะนำตัวและเรียกคุณอย่างไร

tôi

ฉัน — คำแทนตัวเองที่ใช้บ่อย มักค่อนข้างเป็นกลางหรือเป็นทางการ แต่ไม่ใช่คำเดียวที่ใช้ได้

bạn

คุณ — ใช้ในบริบทที่พูดกับเพื่อน; ยังหมายถึงเพื่อนด้วย

anh

พี่ชาย; คำเรียกหรือคำแทนตัวเองของผู้ชายที่อาวุโสกว่าในความสัมพันธ์ที่เหมาะสม

chị

พี่สาว; คำเรียกหรือคำแทนตัวเองของผู้หญิงที่อาวุโสกว่าในความสัมพันธ์ที่เหมาะสม

em

น้อง; คำเรียกหรือคำแทนตัวเองของผู้ที่อายุน้อยกว่าในความสัมพันธ์ที่เหมาะสม

เรียนรู้คำเรียกทั้งสองฝ่ายของความสัมพันธ์

ลองนึกภาพผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ที่อายุน้อยกว่าพูดกับผู้หญิงวัยผู้ใหญ่ที่อายุมากกว่า หากทั้งคู่ใช้คู่คำ chị/em ผู้พูดที่อายุน้อยกว่าจะเรียกตัวเองว่า em และเรียกอีกฝ่ายว่า chị เมื่อผู้หญิงที่อายุมากกว่าตอบ เธอเรียกตัวเองว่า chị และเรียกอีกฝ่ายว่า em ความสัมพันธ์ยังคงเดิม แม้คำแทนบทบาทจะสลับระหว่าง “ฉัน” กับ “คุณ”

Em cảm ơn chị.

ผู้พูดอายุน้อยกว่า: ฉันขอบคุณคุณ โดย em หมายถึงฉัน และ chị หมายถึงคุณ

Chị giúp em.

ผู้หญิงที่อายุมากกว่าตอบ: ฉันช่วยคุณ โดย chị หมายถึงฉัน และ em หมายถึงคุณ

Anh giúp em.

ในคู่คำ anh/em ที่คล้ายกัน ผู้ชายที่อายุมากกว่าพูดว่า ฉันช่วยคุณ

คำเรียกญาติไม่ได้กำหนดอายุแบบตายตัว

Cô, chú, bác, ông และ bà ใช้เรียกคนอื่นได้ ไม่ได้ใช้พูดถึงญาติเท่านั้น การเลือกคำขึ้นกับความสัมพันธ์และสถานการณ์ทางสังคม ไม่ใช่คำนวณจากอายุเพียงอย่างเดียว นอกจากนี้ยังใช้ชื่อและตำแหน่งงานได้ อย่าตัดสินว่าคำใดคำหนึ่งแปลว่า “คุณ” เสมอ หรือควรใช้คำเดียวกันเรียกทุกคนที่อายุมากกว่า

แยกคำว่า “พวกเรา” ที่รวมผู้ฟังกับที่ไม่รวมผู้ฟัง

Chúng ta รวมผู้ฟังไว้ในคำว่า “พวกเรา” ส่วน Chúng tôi โดยทั่วไปไม่รวมผู้ฟัง ความแตกต่างนี้สำคัญเมื่อชวนหรือบอกแผน รูปพหูพจน์และคำเรียกแบบสนิทสนมยังมีอีกหลายแบบ เบื้องต้นให้ดูว่าใครอยู่ในกลุ่ม แทนการจับคู่คำสรรพนามแบบคำต่อคำ

Chúng ta học tiếng Việt.

พวกเราเรียนภาษาเวียดนาม — รวมผู้ฟังด้วย

Chúng tôi học tiếng Việt.

พวกเราเรียนภาษาเวียดนาม — หมายถึงกลุ่มของผู้พูดและไม่รวมผู้ฟัง

ฝึกโดยนึกถึงความสัมพันธ์ ไม่ใช่แปลแยกคำ

เลือกบทบาทสองคน กล่าวทักทาย แล้วตอบจากอีกบทบาทหนึ่ง ใช้คู่คำเรียกเดิมให้สม่ำเสมอตลอดคำขอและคำขอบคุณ หากไม่แน่ใจเมื่อต้องคุยจริง ให้ถามว่าอีกฝ่ายอยากให้เรียกว่าอะไรแล้วทำตาม การใช้สรรพนามสนิทสนมหรือชวนทะเลาะที่ได้ยินจากภาพยนตร์ไม่ใช่ทางเลือกเริ่มต้นที่ปลอดภัยเมื่อต้องพูดกับคนแปลกหน้า